İnsülin Direnci ve Kilo Verememe

Uzm. Dyt. Esra Sarıyer ekledi.
İnsülin Direnci ve Kilo Verememe

İnsülin direnci nedir?

İnsülin direnci, normal konsantrasyondaki insülinin normalden daha az biyolojik yanıt oluşturması, glikoz kullanımını uyarma etkisinin azalması olarak tanımlanabilir.

Başka bir ifadeyle ise; insülin direnci insüline normalde cevap veren yağ, karaciğer, iskelet kası ve kalp kası gibi hedef dokularda insülin sinyal yolunda yetersizlik olarak tanımlanabilir.İnsülin direnci olan bireylerde, kan şekerinin kas, yağ ve karaciğer hücrelerine girmesi daha zordur ve bu da yüksek düzeyde glikozun kanda birikmesine sebep olur. Bu durum hem uzun hem de kısa süreli sorunların ortaya çıkmasına neden olabilir. Çok kısa sürede, hücreler enerjisiz kalacak ve vücut gereken şekilde işleyemeyecek hale gelecektir. Pankreas hücrelere daha fazla glikoz almak için daha çok insülin üretmeye ve normalden daha fazla çalışmaya bile başlayabilir. Sonuç olarak, pankreas “kendini yıpratabilir” – yeterli insülin sağlama yeteneğini kaybedebilir.

Neden olur, nasıl teşhis edilir, belirtileri nedir?

Genetik faktörlerin yanı sıra, obezite, hiperinsülinemi, aşırı alkol kullanımı, kan yağlarındaki artış, yüksek şekerli beslenme da insülin direncine yol açmakta.

İnsülin direncinin hesaplanmasında en sık kullanılan yöntem Homa-IR yöntemi.Bu yöntemde açlık plazma glikozu ve insülin düzeyleri kullanılarak insülin direnci hesaplanıyor. İnsülin direnci, HOMA indeksi >2,5 olarak kabul ediliyor. 

Açlık, yorgunluk, konsantrasyon güçlüğü, yüksek kan şekeri, yüksek tansiyon, yüksek kan kolesterol düzeyleri, kilo vermede güçlük görülen yan etkiler arasında. İnsülin direnci ilerledikçe, hem diyabet hem de kalp hastalıklarına neden olabiliyor. 

İnsülin direnci neden kilo kaybını zorlaştırır?

  1. Normalde beslenen diyetlerle insülin direnci hastalarının kilo vermemesinin nedeninin açlık durumundaki insülin seviyesinin çok yüksek olmasıdır. 
  2. Fazla ya da aslında normal diyetteki miktarlarda karbonhidratlar insülin salınımını daha da artırır; İnsülin lipogenezini(yağ yapımı diyebiliriz) artırır. 
  3. Yüksek insülin seviyeleri ile büyüme hormonunun salınması inhibe edilir (baskılanır, engellenir). 
  4. Büyüme hormonu lipolizi(yağ yakımı diyebiliriz) artırır. 
  5. Yüksek insülin seviyeleri böylece lipolizi önler ve bu nedenle kilo kaybını önler.
  6. Diyetin, diyet yoluyla insülin salgılanmasını minimuma indirmeyi, lipolizi ve dolayısıyla kilo kaybını teşvik etmesinin amaçlanmış olmasıdır.

    Nasıl beslenmeliyiz ?

    • İnsülin direncine ve diyet geçmişine bağlı olarak diyetin karbonhidrat içeriği azalmalı. Çünkü karbonhidrat tüketiminin azalması lipid profili ve insülin direncini iyileştirebilir.Düşük karbonhidratlı bir diyet protein ve yağdan nispeten yüksek olmalı ve optimal mikrobesin ögesi ve lif içermeli. Size özel bir beslenme program planlanması için bir diyetisyene danışmanız en doğrusu olacaktır.
    • Glisemik indeksi düşük (<55) karbonhidrat kaynaklarını tercih edilmeli. Kabuklu meyveler, tam tahıllar, kurubaklagiller gibi…
    • Hem doyma, hem de tad için orta düzeyde sağlıklı yağ alımı olmalı (Zeytinyağı, fındık yağı, ceviz, badem gibi yağ kaynakları).
    • Protein 1-1,5 g /kg olmalı ve  3 ana öğüne yayılmalı. Bu sayede hem doygunluk ve kan şekeri /insülin kontrolü sağlanır hem de kilo kaybının yol açabileceği kas kaybı engellenir.
    • Diyet lifi alımı çok önemli ve anahtar nokta. Önceki diyetten 10-15 gr daha fazla, günlük ortalama 25 gram alınmalı. Çünkü diyet lifi,kan şekeri ve insülin dengesini, kolesterol ve kan yağlarının azalmasını sağlıyor. Tokluk vermesi ile kilo kaybını destekliyor. Sebze ve meyveler, arpa, çavdar, yulaf gibi tam tahıllar, kuruyemişler, kurubaklagiller yüksek miktarda diyet lifi içeriyor.
    • Ara öğünlerde meyve gibi tek karbonhidrat kaynağı yerine yanına bir protein kaynağı da eklenmeli, böylece kan şekeriniz hızlı yükselmez. Yulaf ve yoğurt, meyve ve süt gibi…
    • Uzun süre aç kalınmamalı, ara öğünlerinizi planlanmalı ve atlanmamalı.
    • Yeterli miktarda su içmeye özen gösterilmeli (kg başına 30-40 ml).

    Beslenme haricinde nelere dikkat etmeliyiz?

    Tabiki fiziksel egzersiz çok önemli. Basit bir örnekle günde 1 saat yürüyüş, yüzme ya da bisiklet sürme öneriliyor. Başlangıç aşamasında, her 2 günde 1 ya da haftada 150 dk olacak şekilde egzersiz de yapılabilir. Ama egzersizde devamlılık mutlaka olmalı.

    Diğer önemli nokta ise UYKU. Verilere göre uykusuzluk insülin direncine yol açabiliyor, çünkü glukoz homeostazında önemli rol oynuyor. Glikoz harcaması uyanıklık durumunda en yüksektir ve uyku sırasında en düşüktür. Uyku yoksunluğu, glikoz üretiminin% 22 oranında artmasına yol açabiliyor. Glikoz döngüsünün hızı, insülin için azaltılmış periferal duyarlılığın bir göstergesi olan yüzde 20 ile azalıyor. Bu nedenle yeterli ve düzenli bir uyku döngünüz olması en sağlıklısı.

    Kaynak: Guideline for the Management of Insulin Resistance. 2018. Doi: http://dx.doi.org/10.16966/2380-548X.115

Uzm. Dyt. Esra Sarıyer

Uzm. Dyt. Esra Sarıyer

Aralık-1993 tarihinde İstanbul'da doğdum. İlkokul eğitimimi İstanbul-Beşiktaş Şair Nedim İlkokulunda tamamladım. 2011 yılında ise Asfa Ahmet Mithat Anadolu Lise'sinden mezun oldum. 2015 yılında, 4 senelik eğitimim sonucunda,İstanbul Medipol Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü'nden mezun oldum. Sonrasında, Acıbadem Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümünde Yüksek Lisans eğitimi aldım ve 2017 yılında mezun oldum. Şuan Acıbadem Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümünde doktora yapmaktayım. 2016-2017 yılları arasında B-fit spor salonunda beslenme danışmanlığı verdim. Şuanda Uzman Diyetisyen olarak, kendimi geliştirmeye, beslenme ve diyet danışmanlığı vermeye, tarif geliştirme ve ürün incelemeleri yapmaya devam etmekteyim.

Görüşünüzü Paylaşın
Ziyaretçi Görüşleri

Bu yazı hakkında henüz bir yorum yapılmadı.

Bu yazıya ilk yorum yapan siz olun.

Soru ve görüşleriniz bizim için değerledir. Sorun ve görüşlerinizi iletmenizden memnuniyet duyarız.

Benzer Yazılar

İnsülin Direnci ve Zayıflama

Yemek yedikten kısa bir süre sonra
acıkıyor,Sürekli tatlı yeme isteğiniz oluyor,
Bel çevrenizdeki kalınlık gittikçe
artıyor,Dikkat ettiğiniz halde olması
gerektiği kadar kilo veremiyorsanız; insülin direncine sahip olma
ihtimaliniz ...

Devamı →

Uzun Dönemli Kilo Vermenin Bilime Dayanan 9 Yolu

Bu dokuz stratejiyi kullanarak, yağ kaybını kalıcı hale getirmek için sağlam bir temel oluşturabilir ve verdiğiniz kiloları almadan sağlıklı güzel bir hayat yaşayabilirsiniz.

Devamı →

Mayo Klinik Diyeti: Kilo Vermek İçin Ne Kadar Etkili?

Mayo Klinik tarafından hazırlanan ve uzun yıllardır birçok kişinin uyguladığı Mayo Klinik Diyetini sizin inceledik, örnek diyet listesi ile bu makalede.

Devamı →

Çok Düşük Yağlı Diyetler ve Kilo Kaybı

Normal zayıflama diyetlerinde ve sağlıklı beslenme programlarında yağ içeriği%25-30 civarındadır. İhtiyaca göre bir miktar kısıtlanabilmektedir.Çok düşük yağlı diyetlerde diğer popüler diyetlerde olduğu gibi enerji alımı kıs...

Devamı →

Doğum Sonrası Fazla Kilolar Ne Zaman Verilir?

Anne sütü alan çocuk ilk 3-4 ayda normal bir gelişim göstermektedir. Dört aydan sonra büyüme hızı yavaşlamaya başlamaktadır. 6. aydan sonra da ek besin verilmeye başlanmaktadır.

Devamı →

Spor Yaparak Zayıflama ve Kilo Verme Mümkün Mü?

Spor yaparak zayıflama ve kilo verme mümkün mü? Bu sorunun cevabı benim için basitti ama bu araştırma şok edici yeni bilgiler içeriyor.

Devamı →

1 Kilo Vermek İçin Ne Kadar Kalori Yakmalıyım?

1 kilo vermek için ne kadar kalori yakmalıyım? Günde bir kilo vermek mümkün mü? Sorusunu sizin içi inceledik, işte sonuçlar:

Devamı →

Kilo Vermek İçin Günde Kaç Kalori Almalıyım? Kadın ve Erkek İçin

Kilo vermek için günde kaç kalori almalıyım içi hesaplama aracına yaşınız, kilonuz, boyunuzu girin ve erkek veya kadın seçeneği seçip almanız gereken kaloriyi görün.

Devamı →

Kalori Takibinin Kilo Vermek İçin İdeal Olduğunu Kanıtlayan 7 Çalışma ve Sonuçları

Kalori takibinin kilo verme üzerine olumlu etkileri olduğu birçok bilimsel çalışmada ispatlanmıştır, bu yazımızda yedi çalışmadan sonuçları ve kalori takibinin yararlarını bulabilirsiniz.

Devamı →

Diyetisyen Misin?

Kategoriler

Instagram Akışı